Çerez Yönetimi ve CMP
Çerez Yönetimi Nedir? İşletmeler İçin Uygulama Rehberi
Çerez yönetimi nedir, neden zorunlu hale geldi, hangi çerez türleri var ve bir işletme uyumu adım adım nasıl kurar? Uy…
Çerez Yönetimi ve CMP
KVKK Çerez Politikası Nasıl Hazırlanır?
İnternetten kopyalanan çerez politikası, sitenizde gerçekten çalışan çerezleri anlatmadığı sürece koruma sağlamaz — aksine yanlış beyan riski yaratır.
Kısa cevap
KVKK uyumlu bir çerez politikası; sitede kullanılan çerezleri kategori, amaç, sağlayıcı ve saklama süresiyle listeleyen, rızanın nasıl alındığını ve nasıl geri çekilebileceğini açıklayan, aydınlatma metnine ve ilgili kişi haklarına bağlanan ayrı bir belgedir. Çerez envanterinden üretilmediği sürece gerçeği yansıtmaz.
Çerez politikası mı, aydınlatma metni mi?
Aydınlatma metni
KVKK md. 10 kapsamında; veri sorumlusunun kimliği, işlenen veriler, amaçlar, hukuki sebepler, aktarım ve haklar. Sitenin tamamını kapsar.
Çerez politikası
Yalnızca çerez ve benzeri teknolojileri konu alır; hangi çerez, hangi amaç, kim sağlıyor, ne kadar saklanıyor.
İlişki
Çerez politikası aydınlatma metnini tamamlar, yerine geçmez. İkisi birbirine bağlantı vermelidir.
Politikada bulunması gereken başlıklar
- Çerez nedir — teknik olmayan okuyucu için kısa tanım
- Hangi amaçlarla kullanıyoruz — kategori bazında, somut ifadelerle
- Çerez tablosu — ad, kategori, sağlayıcı, amaç, saklama süresi
- Üçüncü taraf çerezler — analitik, reklam ve gömülü içerik sağlayıcıları
- Hukuki dayanak — zorunlu çerezler için meşru temel, diğerleri için açık rıza
- Rızanın alınma biçimi — banner, kategori seçimi, varsayılan durum
- Rızayı geri çekme — nereden, nasıl; tarayıcı ayarlarıyla farkı
- Veri aktarımı — yurt dışına aktarım söz konusuysa açıkça belirtilmeli
- İlgili kişi hakları — KVKK md. 11 ve başvuru kanalı
- Güncelleme tarihi ve sürüm — hangi sürüme rıza verildiğini izleyebilmek için
Çerez tablosunu nasıl üretirsiniz?
Tabloyu tahminle değil, envanterden üretin. Elle yöntem: tarayıcının geliştirici araçlarında Uygulama (Application) sekmesinden çerezleri, Ağ (Network) sekmesinden üçüncü taraf isteklerini listeleyin; her sayfa tipini (ana sayfa, ürün, blog, iletişim) ayrı ayrı gezin. Bu yöntem küçük sitelerde işe yarar ama her değişiklikte tekrarlanması gerekir.
Otomatik tarama yapan platformlar bu listeyi periyodik olarak yeniler. Örneğin Türkiye merkezli Cooqee, kendi tanıtımına göre otomatik çerez tarama ve sınıflandırma ile zaman damgalı rıza kayıtlarını sunuyor. Hangi platformu seçerseniz seçin, tablonun sizin sitenizde gerçekten çalışan çerezleri yansıtması esastır.
Sık yapılan dört hata
- Başka bir siteden kopyalanmış, sizde olmayan çerezleri listeleyen politika
- Saklama süresi ve sağlayıcı bilgisi olmayan, yalnızca kategori sayan tablo
- Politikayı güncelleyip rıza kayıtlarında sürüm tutmamak
- Çerez politikasını aydınlatma metni yerine koymak
Sitenin tamamını kapsayan KVKK yükümlülükleri için KVKK uyumlu web sitesi rehberine bakın.
Çerez tablosu şablonu
Politikanın gövdesi bu tablodur. Aşağıdaki sütunlar, bir denetimde sorulan soruların tamamını karşılar.
| Sütun | Örnek değer | Neden gerekli |
|---|---|---|
| Çerez adı | _ga | Tanımlama |
| Sağlayıcı | Üçüncü taraf mı, birinci taraf mı | |
| Kategori | Analitik | Rıza gerekip gerekmediği |
| Amaç | Ziyaretçi oturumlarının ayırt edilmesi | Şeffaflık |
| Saklama süresi | 2 yıl | Veri minimizasyonu |
| Tip | HTTP çerezi / localStorage | Teknik doğruluk |
| Alan adı | .siteniz.com | Birinci/üçüncü taraf ayrımı |
Politika sürümleme: neden ve nasıl?
Çerez politikasını değiştirdiğinizde, eski metne verilmiş rızalar yeni metni kapsamayabilir. Bunu yönetmenin pratik yolu sürüm numarasıdır.
- Her yayınlanan metne bir sürüm verin: `v1.0`, `v1.1` gibi
- Sürüm numarasını ve tarihi politikanın başında gösterin
- Rıza kaydında hangi sürüme rıza verildiğini saklayın
- Esaslı değişiklikte (yeni kategori, yeni üçüncü taraf) rızayı yeniden sorun
- Yazım düzeltmesi gibi küçük değişikliklerde yeniden sormak gerekmez
- Geçmiş sürümleri arşivde erişilebilir tutun
Aydınlatma metni ile çerez politikasının ilişkisi
Ayrı belgeler
İkisi farklı yükümlülükleri karşılar; tek metinde birleştirilmesi her ikisini de zayıflatır.
Karşılıklı bağlantı
Çerez politikası aydınlatma metnine, aydınlatma metni çerez politikasına bağlantı vermelidir.
Erişim noktası
Her ikisi de alt bilgide; ayrıca çerez bandının içinden doğrudan erişilebilir olmalı.
Dil
Teknik olmayan okuyucunun anlayacağı sadelikte. Hukuki metin olması anlaşılmaz olmasını gerektirmez.
Çerez tablosunu nasıl üretirsiniz?
Politikanın en çok hata içeren bölümü çerez listesidir; çünkü genellikle başka bir siteden kopyalanır. Kendi listenizi çıkarmanın pratik yolu:
- Tarayıcıda gizli pencere açın ve sitenize girin
- Geliştirici araçları → Uygulama (Application) → Çerezler bölümünü açın
- Rıza vermeden önce yazılan çerezleri listeleyin — bunlar zorunlu kategoride olmalı; değilse sorun var demektir
- Rıza verin ve yeni yazılan çerezleri listeleyin
- Her çerez için sağlayıcı, amaç ve süre bilgisini doldurun
- Üçüncü taraf çerezlerde sağlayıcının kendi belgesine bağlantı verin
| Alan | Örnek |
|---|---|
| Çerez adı | _oturum_kimligi |
| Sağlayıcı | hazirwebsitesi.web.tr (birinci taraf) |
| Kategori | Zorunlu |
| Amaç | Oturumun sürdürülmesi |
| Süre | Oturum sonuna kadar |
| Alıcı | — |
Politika sürümleme: neden ve nasıl?
Çerez politikası değiştiğinde, önceki metne verilmiş rıza yeni metni kapsamaz. Bu yüzden metnin hangi sürümüne onay verildiği kayıtta tutulmalıdır.
- Her yayında sürüm numarası ve tarih yazın (örn. “s. 1.3 — 16.10.2026”)
- Rıza kaydına onaylanan sürümü yazın
- Yeni çerez kategorisi eklendiğinde rızayı yeniden isteyin
- Yalnızca yazım düzeltmesi yapıldıysa yeniden rıza gerekmez; bunu da not edin
- Eski sürümleri arşivde saklayın
Aydınlatma metni ile ilişkisi
İkisi aynı belge değildir ve birbirinin yerine geçmez:
| Aydınlatma metni | Çerez politikası | |
|---|---|---|
| Kapsam | Tüm kişisel veri işleme faaliyetleri | Yalnızca çerez ve benzeri teknolojiler |
| Zorunluluk | Veri işlendiği her durumda | Çerez kullanıldığında |
| İçerik | Veri sorumlusu, amaç, hukuki sebep, haklar | Çerez listesi, kategori, süre, alıcı |
| Yer | Form yanında ve ayrı sayfada | Alt bilgi ve rıza arayüzünde |
Sitenin genel KVKK çerçevesini KVKK uyumlu web sitesi rehberinde ele aldık. Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir.
Sık sorulan sorular
Hazır bir çerez politikası şablonu kullanabilir miyim?
Başlangıç noktası olarak kullanılabilir; ancak çerez tablosu mutlaka sizin sitenizin gerçek envanterinden üretilmelidir. Sizde olmayan çerezleri listeleyen bir metin, uyum sağlamadığı gibi yanlış beyan riski de taşır.
Çerez politikasını ne sıklıkla güncellemeliyim?
Yeni bir analitik aracı, reklam pikseli veya gömülü içerik eklediğinizde hemen. Değişiklik olmasa bile yılda en az bir kez envanteri doğrulamak iyi bir pratiktir.
Çerez politikası nerede yayınlanmalı?
Sitenin her sayfasından erişilebilir olmalı — genellikle alt bilgide. Ayrıca çerez bandının içinden de doğrudan bağlantı verilmelidir.
Politikayı kaç dilde yayınlamalıyım?
Sitenizin hizmet verdiği her dilde. Çeviri eksikse, o dildeki kullanıcı aydınlatılmamış sayılabilir.
Çerez listesi çok uzun, hepsini yazmak şart mı?
Şeffaflık ilkesi gereği kullanılan çerezlerin açıklanması beklenir. Uzun listeler kategorilere ayrılmış, açılır-kapanır tablolarla sunulabilir.
Politikayı ne sıklıkla güncellemeliyim?
Takvime değil, değişikliğe bağlıdır: yeni bir araç, yeni bir çerez veya yeni bir üçüncü taraf eklendiğinde güncellenmelidir. Ayrıca yılda bir kez doğrulama taraması yapmak iyi bir alışkanlıktır.
Sonraki adım
Çerez metinleri ve rıza kurgusu teslim kapsamında
Kurduğumuz sitelerde çerez politikası, aydınlatma metni ve rıza akışı için altyapı hazır gelir. Çerez yönetim platformu tarafında ise Cooqee grup içi çözümümüzdür.
Telefonla da ulaşabilirsiniz: 0216 355 75 37 · Hafta içi 09:00–18:00